Akt lokacji Wrocławia na prawie magdeburskim 16 grudnia 1261 roku

Akt lokacji Wrocławia na prawie magdeburskim z 16 grudnia 1261 r.
Wybór tekstu i opracowanie: Marek L. Wójcik, źródło: Schlesisches Urkundenbuch, t. 3, wyd. W Irgang, Kehln-Wien 1984, nr 373, 374; przekład polski: Teksty źródłowe do historii Wrocławia, cl. 1: Do końca XVIII w., opracował. Karol Maleczyński i Jan Reiter, Wrocław 1951, s. 22 i n.

My, Henryk*, i Władysław**, z Bożej łaski książęta polscy, czynimy wiadomym wszystkim, że dążąc do zapewnienia naszemu miastu Wrocławiowi korzyści i sławy, nadajemy łaskawie ubiegającym się o to mieszczanom naszym, zarówno im, jak i ich potomkom, prawo miasta Magdeburga w obrębie [miasta], czyli wewnątrz murów naszego miasta tak, jak to prawo jest poniżej wymienione. Zapewniamy im urządzenie i założenie tego wszystkiego, co dla znaczenia miasta jest konieczne. Skoro więc miasto Magdeburg przy większej winie nakłada i ściąga 60 solidów, a przy mniejszej 8 solidów, chcąc dla naszego miasta Wrocławia być łagodniejszymi i lepszymi, dla dobra i pomocy naszych obywateli wspomnianą karę zmniejszamy do połowy postanawiając, że przy większej winie będzie się płacić o 30, przy mniejszej zaś 8 solidów [...]. Postanawiamy, że ludzie mieszkający na wyspie Piaskowej, jak i przebywający w osadzie Świętego Maurycego, wszyscy oni mający budynki czy mienie przed miastem wewnątrz rowów pierwszej lokacji, będą podlegali we wszystkich sprawach spornych sądowi miejskiemu i razem z miastem będą korzystali z przywilejów i ponosili ciężary. Zezwalamy natomiast na wolne pastwisko dla bydła po obu stronach rzeki naszej Odry i miasta, dla wygody mieszkańców i bydła, co po wszystkie czasy będzie ważne. Postanawiamy także, iż każdy gość, przybywający na stałe do Wrocławia z innej okolicy lub innego miasta, będzie w pierwszym roku wolny od wszelkich opłat i podatku miejskiego, w wypadku gdy sprowadzi swoją rodzinę i zakupi albo zbuduje dom w celu pozostania [w mieście], jak każdy inny obywatel. Sprawy dotyczące naszej monety i opłat z naszych kramów, jak również naszego cła i naszego sądu wewnątrz miasta, zastrzegamy do rozpatrywania nie przez sąd miejski, lecz przez nasze prawa. Jeżeli zaś istniały przedtem jakieś przywileje o lokacji naszego miasta Wrocławia [...], to takowe unieważniamy i [...] odwołujemy [...].

Przypisy:

* Chodzi o księcia wrocławskiego Henryka III Białego.
** Władysław książę wrocławski i arcybiskup Salzburga.